tin & thư | chuyên đề | tác phẩm mới | tác phẩm của tháng | đối thoại | tác giả | gửi bài | góp ý |
sinh hoạt
đối thoại
XYZ
Luận Anh hùng & Anh hèn [1]  [đối thoại]
Do thiển cận, tại hạ không biết trước mình đã có đại danh Xyz nên ngang nhiên lấy tên là XYZ. Tuy vậy cũng may là nếu bị mắng vẫn có thể cãi, rằng cả 3 chữ XYZ của mình là in, hoa (khác với Xyz chỉ có chữ X hoa). Và cùn hơn một tị thì bảo, đấy là viết tắt của 3 từ Xin-Yêu-Zân, như là có người “xin yêu nước” mà bị tù tội (Còn sao lại viết “dân” thành “zân”, thì... xin cứ hỏi người viết tác phẩm “Đường Kách Mệnh” ấy). Vậy xin tác giả Xyz đại xá.

Tôi cũng từng học Toán, từng bò ra sàn nhà đánh vật với những bất đẳng thức Cauchy, chuỗi Fourier, không gian Topo... có lần không hiểu sao trong kỳ thi hết môn lại được điểm cao về phương trình đường sinh của “hyperboloid 2 tầng”, mà không hề copy gã ngồi bàn bên.

Nhưng rồi bây giờ, như có người nói, chẳng biết dùng những thứ đó vào việc gì nên quên sạch cả. May ra, khi nghĩ đến lý thuyết nhóm Galois rất quan trọng cho việc tìm nghiệm của các phương trình đa thức bậc cao thì chỉ thấy cảm động về cái chết lãng mạn vì tình yêu của chàng trai 21 tuổi Évariste Galois chứ chẳng nhớ gì đến hơn 20 trang bản thảo mà Galois viết vội vã trước cuộc đấu súng, với những chứng minh và bổ sung về “sự không giải được của phương trình bậc 5 bởi căn thức” của Niels Henrik Abel

Thậm chí còn có lúc nghĩ nhảm: Toán học chỉ là thú chơi riêng của số ít người kỳ quặc, chuyên nghĩ ra những câu chữ gọi là định lý, định luật gì đó cùng những ký hiệu lạ lùng không ai hiểu và không biết để làm gì, ví dụ:

v.v…

để rồi cùng reo lên khoái trá: Ereka !!! ... rồi vừa khóc vừa ôm nhau hôn, cung tay vái tôn nhau là sư phụ, và rồi gắn mề đay cho nhau![1]

Nhưng khi Ngô Bảo Châu được giải quốc tế cao về toán học, tôi đã suýt nhảy cỡn lên hãnh diện cho cái giải đất hình cù khoằm cù khoèo (S) của mình, cũng như trước kia tôi đã hãnh diện về pianist Đặng Thái Sơn, hoặc gần đây, với văn sĩ trẻ Nam Lê đoạt giải thưởng văn học Dylan Thomas uy tín cho tập truyện “The Boat”.

Đến khi thấy giáo sư Ngô Bảo Châu từ chối nhận ngôi biệt thự giá 3 triệu đô-la của vị Chúa đảo Tuần Châu Đào Hồng Tuyển tặng, tôi càng kính nể, và tôi tự nhủ là sẽ tình nguyện “đứng về phe” ông nếu chẳng may xảy ra có chuyện gì với những người thuộc hàng ưu tú của đám “cục phân” (xin lỗi, tôi đang nói về Toán học, hy vọng người đọc sẽ lẫn lộn với “vi phân”, “tích phân”...). Tôi là gì mà dám đứng về phe ông ư? Thì như đã nói trên kia, tôi cũng từng học Toán ( tuy đã quên sạch) mà, với lại tôi cũng là người Annam. Còn, sao lại nghĩ dại về chuyện những “cục phân” như vậy thì, bởi tôi tuy hậu sinh nhưng cũng có được đọc biết về số phận của các vị trí thức như Nguyễn Mạnh Tường, Trần Đức Thảo, Nguyễn Hữu Đang, Trương Tửu, Phan Khôi,...

Thế rồi tôi đã thở hắt ra khi giáo sư họ Ngô nhận căn hộ cao cấp 12 tỷ (có chỗ ghi 16 tỷ). Thụ hưởng căn hộ đắt tiền thì cũng được thôi, cho bõ những ngày nằm gai nếm mật với môn Toán. Chỉ có điều... ông giáo sư đã phát biểu, rằng đó “như một phần thưởng của nhà nước đối với thành tích khoa học của mình. Có xứng đáng hay không còn tùy theo cách đánh giá của từng người. Cá nhân tôi cho là xứng đáng...” Rằng: “.. Tuy không ngồi làm việc dài hạn trong nước, tôi đã làm cho thế giới biết đến khoa học Việt Nam... Theo tôi, cống hiến không phải là quá trình nhiều năm ngồi ăn lương của nhà nước....” [2]

Buồn ơi xa vắng mênh mông là buồn!...

Thêm nữa, cách đây không lâu, một người tôi rất quen biết có quan hệ mật thiết với ông “Chúa đảo” Tuần Châu trên kia, nói rằng, ngài Chúa đảo đang khó chịu vì giáo sư họ Ngô sau đấy lại ngỏ ý... lại xin căn biệt thự trước đó đã từ chối.

Chính tai tôi nghe người bạn ấy nói vậy, và tôi biết chắc người này không có cớ gì để ghét Ngô giáo sư. Tôi mong người ấy nghe lầm ra như thế. Nếu giáo sư Ngô hoặc ông Chúa đảo có ghé mắt đến bài này làm ơn lên tiếng giúp. Nhưng, dù có như thế thật thì cũng chả sao. Người ta cho không thì “tội gì không lấy...”.

Còn giáo sư Ngô nói cái câu về bò cừu gì đó, thì tôi cảm thấy bất ổn. Nghe qua thì hay, nhưng xét lại thấy không hợp lý, không nên là câu nói của một nhà toán học. Vì đó là sự không chính xác. Xã hội nào cũng cần đến lề luật và chúng dân phải tuân theo lề luật thì mới giữ được trật tự xã hội chứ! Nếu quý vị qua Anh quốc mà cứ phóng xe bên lề phải xem nào? Toàn dân Ăng-lê dù có quen phớt ăng-lê thì cứ vẫn phải tăm tắp theo lề trái. Vậy dân Anh đâu có phải là bò cừu? Dĩ nhiên tôi hiểu đó là cách nói ẩn dụ, tượng trưng... Nhưng, mọi người cùng đi theo một con đường đúng đắn thì có phải là cừu không? Nhân tiện, vừa rồi tôi viết “lề” là để cho nó khớp với câu chữ của giáo sư Ngô, chứ thực ra “lề” là “rìa”, “mép” (bord – tiếng Tây). Sao lại đi ra rìa hay mép đường? Sao không là “tuyến”, “luồng”, “làn” (line chứ không phải edge, margin hay fringe) Nói: “Vô tri đi theo hướng một cây gậy thì chỉ có thể là bầy cừu”, nghe hữu lý hơn.

Nhân đây cũng xin được bày tỏ lòng buồn chán sâu sắc cho dân Việt ta (bao gồm cả dân bút mực ) là sao cứ đua nhau nói, viết mãi “lề phải”, “lề trái” suốt bao lâu nay rồi mà không ngán. Và các văn nghệ sĩ bình dân khi nói về một kẻ tự lăng-xê thì chỉ có mỗi câu rẻ tiền rằng kẻ đó “tự đánh bóng” mình. Đến cả ông tân Tổng Bí thư Đảng ta cũng là một giáo sư, có bằng Tiến sĩ chính trị, Cử nhân Văn chương... hẳn hoi, từng giữ chức chủ tịch Hội đồng Lý luận trung ương..., cũng nói trong lễ nhậm chức vừa rồi, rằng: “... Tôi làm [BT] không nghĩ mục đích tạo dấu ấn, không phải để đánh bóng mình...” [3]

Về vụ luật sư Cù Huy Hà Vũ, giáo sư họ Ngô có những phát biểu “cẩn [bảo] trọng” là do ông nghĩ thế, thấy cần nói thế thì nói thế; sao lại muốn ông phải nghĩ và nói như các vị, rồi lại còn chẻ câu bẻ chữ của ông?[4]

Thì cũng như các ông Nguyễn Hữu Liêm, Đỗ Kh, Nguyễn Cao Kỳ,... đấy; hằng ngày hít thở không khí văn minh, dân chủ, chẳng phải tự kiểm duyệt, chẳng bị theo dõi, nhắc nhở gì, vậy mà vẫn viết, nói những điều khiến người ta chỉ lướt qua đã thấy ngay các ông ấy yêu tổ quốc Việt Nam XHCN đến nhường nào. Với sự kinh hãi đặc biệt, tôi thường tránh đọc những bài ký tên các vị ấy, và nghĩ, như có ai đó đã nói về những người tương tự như các vị ấy, rằng:

- Người ta yêu Đảng, yêu Bác của người ta, cớ sao anh buồn bã, bực bội, bất bình, bẻ bai?!

Buzz!!!!!!!!!

 

(còn tiếp)

 

_________________________

[1]Những dòng trên là về “chuỗi Fourier”, nhưng lâu ngày, tôi không nhớ rõ lắm, viết ra chỉ như vẽ “hình” minh họa – chữ mang tính hình tượng. Xin các nhà Toán học đại xá. XYZ.

[2]“GS Ngô Bảo Châu giãi bày việc nhận căn hộ 160m2”, VTC News.

[3]“Toàn văn họp báo của tân Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng”, bản tin này đã bị xóa, chỉ còn lại trên Google cache.

[4]Còn tôi bình phẩm chuyện “bò cừu” trên kia là do có chút liên quan đến Toán học, đến sự chính xác.

 

 

------------------

Bài liên quan:

12.04.2011
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Những phát biểu của giáo sư Ngô Bảo Châu không có tính cách bao trùm lên tất cả, nghĩa là ông chỉ nói một mặt nào đó của sự việc nhưng những điều ông nói không sai. Những mặt còn lại chúng ta phải tự tính toán, loại suy ra… nói chung, phải tự hiểu ngầm... (...)
 
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Đọc bài của ông Đào Hiếu phê bình Ngô Bảo Châu, tôi cảm thấy một cái mùi gì quen quen, thum thủm. À đúng rồi, đó là mùi của câu: “Yêu nước tức là yêu chủ nghĩa xã hội”. Có điều, nó đã biến thành “Yêu nước tức là yêu Cù Huy Hà Vũ”. Hèn chi, ngửi thấy liền... (...)
 
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Đọc các bài đối thoại gần đây Sương bé bự tui rất dzui nên ôm bụng bự (không phải bầu tâm sự kỷ niệm của chàng đâu nhe) cười hehehe, hihihi. Nhưng thương các tác giả thì bé tui chỉ thương “một” mà thương cái ông toán tài thì bé này thương tới “mười”... (...)
 
11.04.2011
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Thực sự khi mới đọc những lời “bình luận” của ông Ngô Bào Châu tôi cũng muốn bỏ qua cho ông ta và tôi đã đi tản bộ ngoài bờ sông để quên đi những điều nhảm nhí, nhưng có một cái gì đó, đúng ra là có một cái mùi gì đó nó cứ phảng phất trong không khí, ban đầu tôi tưởng đó là thứ mùi do nước thải từ cái xóm nhà bên kia sông chảy xuống sông... (...)
 
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Tôi không thấy Ngô Bảo Châu “ngây thơ về mặt chính trị” chút xíu nào hết. Một người ngây thơ chính trị thì nghĩ sao nói vậy chớ không có cái khéo léo lòng vòng, lấp la lấp lửng như trong bài viết của ông Châu. Ông Châu đặc biệt có tài “thôi xao” chữ nghĩa. Ông dùng cái tài này phải nói là cực khéo trong bài viết... (...)
 
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Theo tôi, anh Châu đã đứng trên góc độ quan sát của một người tham dự phiên tòa chỉ chứng kiến những xử sự/điều hành của quan tòa mà không để ý đến những lý do/động cơ/mục đích ẩn đằng sau những hành xử đó của quan tòa... (...)
 
10.04.2011
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Trong đoạn video phát trên truyền hình Hà Nội khi những người công an vội vã đưa ông Vũ, tay bị còng, ra xe sau khi phiên toà kết thúc, tôi còn thấy ông Vũ mỉm cười. Những vụ xử án kiểu cóc nhái, chuột túi như thế này diễn ra liên miên tại Việt Nam thường làm tôi tủi hổ. Vậy mà phiên toà kangaroo lần này lại khiến tôi cảm thấy tự hào, vì Việt Nam vẫn còn những người như ông Cù Huy Hà Vũ. Như thế có nghĩa là đất nước này sẽ có ngày được hưởng Dân Chủ - Tự Do thực sự. Phiên toà xử tiến sĩ luật khoa Cù Huy Hà Vũ dường như đã cho thấy cái ngày đó đang tới gần. “Những con sói sẽ ngừng hú và sẽ chỉ còn tiếng hát của vầng trăng”... (...)
 
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Về việc so sánh ông Cù Huy Hà Vũ với nhân vật Kinh Kha, tôi thấy giáo sư không nên cao đạo khuyên nhủ tôi hay độc giả ở đây về những cái gọi là ẩn ý và biểu tượng. Xin thưa, bất kỳ kẻ có đôi chút chữ nghĩa đều thấy trong sự so sánh lệch lạc này ẩn chứa không ít xúc xiểm. Một đằng là kẻ trí, trong tinh thần đấu tranh bất bạo lực. Một đằng là võ biền, chém giết có từ trong máu, thế nên cái chết là kết quả tất yếu... (...)
 
09.04.2011
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Và, ông giáo sư họ Ngô có biết: nếu ngày xưa “dân gian” nước Việt ta có câu thành ngữ “bụng bảo dạ” để chỉ sự tự suy nghĩ và “nghiền ngẫm cho mình”, thì ngày nay, sau khi đọc những gì ông phát biểu, “thiên hạ” đã kháo ầm với nhau câu thành ngữ mới là “ngô bảo nghê” để chỉ cái sự “ăn nói ngô nghê” rồi đấy!... (...)
 
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Thưa ông Nguyễn Tường An, cám ơn ông đã vẽ giùm chân dung cho tôi, tuy nhiên vẫn còn những nét chưa được khách quan lắm... (...)
 
08.04.2011
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Thứ công lý ấy đáng để anh nhổ toẹt vào mặt chúng, đáng để thế giới gọi là man rợ. Trên bãi bùn sình của thứ công lý thối tha nhầy nhụa ruồi bu kiến đậu ấy, bản án của anh đã nhú lên những búp sen, những nụ lài. Chỉ chờ giờ để nở... (...)
 
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Giáo sư cũng muốn làm một hành động gì đó để đánh bóng lại cái tên tuổi của mình đã phần nào bị hoen xỉn. Nhưng viết thế nào để vừa khen Cù Huy Hà Vũ (ra vẻ mình cũng là trí thức am hiểu và chính trực) nhưng cũng không được mất lòng đồng chí Nguyễn Tấn Dũng (là người vừa tặng nhà tặng chức cho mình)? Và kết quả là bài viết «Về sự sợ hãi»... (...)
 
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Sau khi đọc bài “Về sự sợ hãi” của giáo sư Ngô Bảo Châu, thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng rất kết câu này: “không thể lấy sự cẩu thả và sự sợ hãi làm phương pháp bảo vệ chế độ”. Thủ tướng cũng hoàn toàn nhất trí với giáo sư NBC về việc “chuyển ông chánh án sang công tác khác, phù hợp hơn”... (...)
 
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Chúng ta đã “biết tỏng” cái “nước CHXHCN Việt Nam” là như thế nào rồi! “Nói mãi” mà làm gì, “khổ lắm”, phải không các bạn?! Đó là chẳng qua mình “dài dòng” như thế là muốn nói lên cái ý “mạt vận” của những “thằng cha” và “thằng con” của “nhà cu nặng cụ Ồ” đó thôi!... (...)
 
06.04.2011
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Không phải cái gọi là dân chủ nào cũng hội đủ các đặc điểm nêu trên. Bởi vậy, trên thế giới mới có dân chủ thật và dân chủ giả (pseudodemocracy). Dưới các nền dân chủ giả, dân chúng cũng được phát phiếu đi bầu. Nhưng họ chỉ được bầu những người đã được ai đó lựa chọn sẵn. Và họ hoàn toàn không kiểm soát được hai điều mà, trên nguyên tắc, họ cần và có quyền kiểm soát: ... (...)
 
03.04.2011
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Đưa Cù Huy Hà Vũ ra xét xử, bất cứ lời phát biểu nào tại tòa, từ phía công tố đến phía biện hộ, đều làm nổi bật lên tính chất thiếu dân chủ và khát vọng tự do ở Việt Nam: Chúng trở thành những lời buộc tội chế độ. Hãy tưởng tượng cảnh Cù Huy Hà Vũ và các luật sư của ông biện hộ cho lập trường đòi cắt bỏ điều 4 trong Hiến Pháp Việt Nam. Họ sẽ nói gì? Bất kể lý lẽ của họ như thế nào, một quan điểm như thế, khi được phát biểu công khai, cũng trở thành một đe dọa hãi hùng cho chính quyền... (...)
 
02.04.2011
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Tôi vẫn tin rằng Nguyễn Tiến Trung, Lê Công Định là những anh hùng. Và dù kết quả cuối cùng ra sao, Cù Huy Hà Vũ vẫn là một anh hùng... Và hy vọng tài năng của họ sẽ góp phần dựng lại nước Việt Nam thời hậu Cộng sản... (...)
 
01.04.2011
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Chỉ còn hai ngày ngắn ngủi nữa vụ án quan trọng này, nếu không có gì thay đổi vào phút chót, sẽ được đem ra xét xử. Với tất cả lòng tôn trọng ông Hà Vũ cùng các thành viên quả cảm của đại gia đình ông, tôi thật tình chưa muốn thưa chuyện lại với bạn đọc Xyz vào thời điểm này... (...)
 
31.03.2011
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Trước khi là một anh hùng hay một anh hèn, họ (cũng như tất cả chúng ta) cũng (chỉ) là một con người. Tôi đã và sẽ còn yêu quí tất cả các anh chị ấy, dù có xẩy ra như thế nào... (...)
 
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Qua hai vị, tôi mong tiếng nói của tôi đến được Cù Huy Hà Vũ, cầu mong được thấy ở ông trước toà (!) một thái độ điềm tĩnh nhưng bất khuất của một ngươi đang truy cầu công lý cho dân tộc, một thái độ “dũng mãnh như những con sư tử đang cười vang, bước tới, đi lên trong ánh hoàng hôn đỏ rực thiêu cháy làm tán tác hết những loài diều quạ của đất nước...” (...)
 
25.03.2011
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Được hỏi tại sao, thì mấy chả trả lời rằng những hoa ấy trông “phản cảm” lắm! Được hỏi thêm, việc đặt hoa tặng như thế có gì không hợp pháp, thì vẫn mấy chú lính “tam phủ” ấy vênh váo nói rằng “Nhân dân phản ảnh như vậy thì chúng tôi làm. Nhân dân còn tín nhiệm thì chúng tôi còn làm...” (...)
 
24.03.2011
[NHÂN QUYỀN & NGỤC TÙ] ... Thành Hồ phố lặng im hơi / Đường khuya khách mỏi lê đôi gót sầu / Bịt bùng thép lưới giăng mau / Anh toan yên ngủ họ chầu chực vây / Lòng anh thẳng tựa cây ngay / Trăm cơn ác mộng về quây gầm giường / Mà anh vẫn cứ bình thường / Ngoài kia súng ống còng đương sắp chờ... (...)
 
20.01.2010
[CHÍNH TRỊ - XÃ HỘI] ... Nghe tin quân Nguyên vượt qua biên giới tấn công Việt Nam, chiếm hết đảo này sang đảo khác, lòng Hoài văn hầu Trần Quốc Toản nóng như lửa đốt. Khi biết tin vua triệu tập cuộc hội nghị ở Bình Than, chưa kịp ăn uống gì cả, Trần Quốc Toản chụp lấy trái cam trên bàn rồi nhảy lên ngựa phóng như bay đến dự... (...)
 
[VĂN CHƯƠNG & CUỘC SỐNG] ... Sau khi bài thơ “Tôi biết ơn những người vấp ngã” của nhà thơ Nguyễn Tôn Hiệt được nhà phê bình văn học Nguyễn Hưng Quốc giới thiệu trên blog của Đài VOA, rất nhiều trang web đã tiếp ứng và phổ biến rộng rãi... Đồng thời có một số độc giả đã viết những vần thơ cảm tác, và đặc biệt, nhạc sĩ Trần Chí Phúc ở San Jose, California, đã phổ soạn bài thơ này thành ca khúc... (...)
 
02.01.2010
[CHÍNH TRỊ - XÃ HỘI] ... Tôi thích nhất là thái độ của nhà thơ Nguyễn Tôn Hiệt. Trong bài “Tôi biết ơn những người vấp ngã”, ông đưa ra một cái nhìn nhân hậu và nhân bản, bày tỏ sự trân trọng đối với những người từng dũng cảm lên tiếng chống lại tội ác ngay cả những khi họ bị vấp ngã... (...)

 


Các hoạ phẩm sử dụng trên trang này được sự cho phép của các hoạ sĩ đã tham gia trên trang Tiền Vệ

Bản quyền Tiền Vệ © 2002 - 2014