thơ | truyện / tuỳ bút | phỏng vấn | tiểu thuyết | tiểu luận / nhận định | thư toà soạn | tư tưởng | kịch bản văn học | ý kiến độc giả | sổ tay | thảo luận | ký sự / tường thuật | tư liệu / biên khảo | thông cáo |
văn học
Người giẻ rách

 

Người ta đem giặt rồi phơi tôi ở một chỗ khuất vắng. Và lãng quên. Nắng gió làm tôi bạc màu, mưa xuống làm tôi ẩm ướt và sương rơi làm tôi lạnh giá. Nhắm mắt, tôi cố tìm cơn ngủ quên. Trong những cơn mơ hoang đường tôi thấy mình được người ta cất trong tủ hay mặc vào người đi dạo chơi ngắm thanh bình phố xá. Những ước mong không đến, không bao giờ đến làm thành những cơn mộng dữ xót xa. Và những ngọn gió đời phần phật làm tôi te tua như xơ mướp. Cùng với tuổi già và thương tích, tôi biết yên phận. Nhưng dễ gì được yên. Người ta tình cờ tìm thấy tôi và lấy làm giẻ lau nhà. Vinh quang thay giẻ lau nhà. Tuổi già không yên, bị muôn bàn chân dẫm đạp.

 

 

---------------------

Những truyện cực ngắn khác của Hoàng Long:

Vì phạm quá nhiều tội lỗi, ngươi phải làm người trong bảy mươi năm. Thật kinh khủng, thưa Thượng Đế, làm sao con chịu nổi đến bảy mươi năm đoạ đày?... (...)
 
... Hắn vô tình bắt gặp cảnh ấy trong một lần đi chơi khuya có hơi men dẫn lối. Thế mà sáng hôm sau, khi cầm cọ vẽ hắn không sao hồi tưởng lại được cảnh ấy mặc dù cảm giác choáng ngợp đó hắn còn lưu giữ lại rõ ràng trong ký ức. Vậy là sao?... (...)
 
... Ông chủ rít những hơi đầy sảng khoái rồi dúi anh bạn vào chiếc gạt tàn. Lần lượt chúng tôi bị lấy ra và bị thiêu đốt. Không có may mắn vinh hạnh nào cả, lửa nhiệt tình là cái hại sinh mạng mà thôi... (...)
 
... Em hồn nhiên đái. Đái triền miên, đái liên thanh, đái tuôn trào rực rỡ, đái ngập lụt mọi bãi bờ. Thú rừng quên gặm cỏ... (...)
 
... Chưa kịp lấy đà, tôi đã nghe buốt nhói và thấy thân mình đâm xuyên qua chiếc gai nhọn một cách nhẹ nhàng như người ta dùng kim đính cánh hoa khô vào trang giấy... (...)
 
... Ông từ từ lôi trong cái rương sắt chôn sâu dưới đất ra một quyển sách mỏng manh và trao cho tôi. “Ta chịu bao nhiêu nỗi đau đớn là để trả giá cho quyển sách này. Con mang về đọc đi...” (...)
 
“Ta sẽ viết một kiệt tác”, nhà văn tự xưng là Vĩ Đại tuyên ngôn như thế. Tất nhiên việc viết một tác phẩm vĩ đại cần rất nhiều thời gian mà trong lúc đó nhà văn của chúng ta còn bao nhiêu việc phải làm... (...)
 
... Từ một điểm cao, tôi nhìn về cố hương, thấy toàn thể khu phố tôi nằm trên một sợi lông mao kế bên âm hộ của một người đàn bà. Lỗ đen sâu hun hút chính là vũ trụ... (...)
 
... Bà ta ngay lập tức quẳng đứa bé xuống đất rồi bỏ đi. Tôi nhìn chăm chú đứa bé. Và tôi hét lên kinh hãi. Người tôi mỏng dần mỏng dần rồi như làn khói tôi bay thẳng vào thằng bé con bởi một lực hút vô hình... (...)
 
Thuở nhỏ, khi đi lạc vào khu rừng vắng trong một đêm tối bão bùng, sấm chớp rền vang làm hắn hoảng sợ cực điểm, ám ảnh đến mãi về sau này. Rồi trôi theo đời lang bạt, hắn dần kinh sợ những lời ngọt ngào đường mật... (...)
 
... Cánh cửa tương lai trước cửa nhà đã bị kẹt, mở mãi mà không ra. Chỉ còn cánh cửa hiện tại bên hông nhà và cánh cửa quá khứ đằng sau là còn mở ra được. Gió thổi ùa vào vi vu lạnh giá. Tôi vội vàng đóng sập cánh cửa và ngồi yên chờ đợi... (...)
 
 
Đang ngồi uống trà trong sân nhà vắng vẻ, tôi chợt khạc ra một búng máu tươi. Chưa hết hoảng kinh tôi lại chợt thấy máu di động thành hình người chạy nhảy lăng xăng... (...)
 
Hắn ngồi đó, trong túp lều nhỏ, bó gối nhìn ra ngoài cánh đồng chín vàng trong nắng sớm đẹp như huyền thoại. Một ngày chủ nhật mới bắt đầu... (...)
 
... Thuở mới chào đời, Ngài thật bụ bẫm dễ thương. Cơn lốc cuồng nộ của lịch sử đã làm nhân tính tiêu tán, Ngài bị đoạ đày trong một số kiếp dở dang... (...)
 
Tiếng chân rầm rập chạy ngoài cầu thang chung cư làm hắn giật mình thảng thốt. Hôm nay là một ngày đẹp trời như mọi ngày và hắn đang diện áo vét đen, xách cặp táp chuẩn bị bước ra căn nhà yêu dấu tầng năm để đi làm. Vậy mà lại có chuyện gì thế nhỉ?... (...)
 
... Sao ta không dừng lại để chờ ai đó đi cùng nhỉ? Ý nghĩ biến thành hành động. Tôi chống hai tay xuống đất, nâng cao thân mình lên như vận động viên chạy marathon và biến thành túp lều. Dương vật tôi biến thành nải chuối treo lủng lẳng... (...)
 
... Chiêu xong vài chén, hắn đứng dậy, cởi hết quần áo ra. Thân hình trần truồng hứng gió. Đoạn hắn lấy ra con dao. Rất cẩn thận, hắn đưa dao xẻ từ trên đỉnh trán xuống tận háng và chầm chậm tách ra... (...)
 
... Sau những cơn mơ, hắn thấy mình nhẹ nhõm vì dần dần làm được những việc hắn ấp ủ bấy lâu nay. Rồi một ngày hắn muốn nhìn lại chân dung mình. Với tay lấy cái gương soi nhưng cái gương tuột rơi xuống đất, hắn đã cầm không nổi cái gương... (...)
 
Cứ mỗi lần gặp tha nhân, tôi lại chảy máu đầm đìa. Người thì dùng dao đâm tôi rồi chìa tay ra xin lỗi. Người thì lén lút đâm sau lưng tôi. Kẻ đưa mắt chém, người thì nói xấu như những mũi tên đâm vào tim tôi... (...)
 
... Theo bước chân dọ dẫm của ta, loáng thoáng thấy những bóng hình trong cõi đó. Họ cũng như ta, dùng chính tiếng hú của mình để tìm đường đi... (...)
 
... Rời mắt khỏi bức tranh hắn thấy mình như đang say sóng, hắn muốn nôn mửa hết, muốn khạc nhổ hết những vết thương nhức nhối trong tâm tư mà từ lâu hắn đã lờ mờ dự cảm được... (...)
 
... Ánh chớp rạch ngang trời soi sáng tấm bia. Hắn đọc tên rồi sững sờ. Chính là tên hắn được khắc trên bia. Một bóng người đang ngồi trên bia mộ. Chính là hắn... (...)
 
Tôi cư ngụ trong một ngôi nhà nhỏ miền Nam Việt. Thế rồi có ngày một con chuột nhắt đến gõ cửa nhà tôi hỏi xin ngủ trọ. Tôi liền đồng ý vì thấy chú nhếch nhác quá. Lông lá tả tơi, cái túi tay nải mang trên vai rách nát cả. Với lại một chú chuột thì đâu chiếm nhiều chỗ trong nhà và chú chỉ xin ngủ trọ thôi mà... (...)
 
...Bỗng nhiên hắn phát hiện ra điều kỳ lạ. Những cái đồng hồ treo tường ở mỗi căn nhà chỉ một giờ khác nhau. Cái chỉ một giờ, cái tám giờ, mười giờ, mười hai giờ, một giờ. Quá đỗi kinh ngạc, hắn liếc nhìn vào đồng hồ đeo tay và điện thoại di động của mình để kiểm chứng thì thấy cái chỉ ba giờ, cái chỉ năm giờ... (...)
 
Chiều xuống im lìm. Màn sương mù mịt bao phủ căn phòng vắng. Hắn thu mình thành làn khói bay thẳng vào trong bức tranh... (...)
 
Đàn heo mọi kiếm ăn lang thang. Chúng hoang dã và sống theo bầy nên không ai bắt được chúng cả. Người thợ săn tinh khôn mới thả mồi trên đồi cỏ tranh. Nghe hơi gió bay đến, đàn heo tìm về bãi tranh... (...)
 
Nếu bạn đang đi trên đường mà gặp một người cao gần một thước, đầu gục xuống mắt cá chân, đưa tay xin tiền bạn thì đấy chính là người thuộc bộ tộc Tu Hú mà sau vì chứng bệnh kỳ lạ nên bị gọi chệch đi thành tộc người Ủ Rũ... (...)
 
Tôi đi làm về, Nàng đã chờ sẵn ở cửa, đỡ lấy cặp táp, cởi áo vét cho tôi. Bước vào nhà, Nàng lấy khăn ướt lau mặt rồi dọn cơm cho tôi ăn, nói với tôi những lời âu yếm nhất. Nhưng Nàng không phải là người... (...)
 
... Người ông nhẹ dần đi theo tháng năm. Nhà nghệ sĩ không còn biết mình là người đang ngồi đó hay là mây trên trời cao hay là tia nắng chiếu... (...)
 
Sau khi làm tình với vợ, người hắn nhớp nháp mồ hôi nhưng lại thoáng ớn lạnh. Hắn rùng mình một cái. Những giọt mồ hôi văng ra biến thành những chú cá ngựa màu xanh nhạt lân tinh, lơ lửng bay khắp phòng, nháy mắt với hắn rồi biến mất... (...)
 
“Ta là giấc mơ của con.” Giọng nói âm u vang vọng lại, mặt đất nứt ra và hắn chìm xuống. Rơi tự do khoảng ba mươi giây, chân hắn chạm đất, một hành lang dài tối tăm mở ra trước mắt... (...)
 
Có lần, đọc xong một bài viết cùa tiền nhân, tôi buông sách nhìn ra ngoài. Nắng lên cao, lộc non xanh biếc, khói thuốc vương mờ tay, những sợi tơ nhện đong đưa trong gió trắng. Trong khoảnh khắc bất động ấy, tôi chợt thấy mình đang giao hoà cùng vĩnh cửu... (...)
 
... Dựa mình vào chiếc trường kỷ, tôi châm một điếu thuốc. Làn khói trắng bay lên lượn quanh và tạo thành một gương mặt mỹ nhân. Tôi suýt nhảy dựng khỏi trường kỷ vì kinh ngạc... (...)
 
Khi quê hương khởi biến loạn, hắn phải chạy ra nước ngoài. Hành trang hắn mang theo chỉ là một chiếc rương nhỏ và một cái valy đựng quần áo. Hắn quý cái rương ấy vô cùng, đi đâu cũng mang theo... (...)
 
Tôi canh giữ dãy nhà kho giữa vùng hoang vu này đã hơn mười năm nay. Điều kỳ lạ là trong kho không chứa vật gì cả, chỉ là một dãy nhà bỏ hoang... (...)
 
Viên đại tướng quơ chân quơ tay đi đi lại lại trong phòng. Làm thế nào để ngăn chặn đám biểu tình ngày một lan rộng đây? Vị quân sự mặt chuột đến thì thầm to nhỏ. Và một diệu kế đã được đưa ra... (...)
 
Tôi bước vào căn phòng của vị đạo sĩ. Trên trần nhà, phía gần cửa sổ, một con chim giấy đang treo lơ lửng. Dưới sàn nhà, một bầy chim giấy đang mổ thóc ăn... (...)
 
... Chủ nhà cực kỳ độc đoán. Ông tự tay tạo dáng cho tất cả các cây trong vườn nhà khiến chúng có hình thù nửa như hươu, nửa như lợn. Những cành xanh đâm chồi vươn cao đều bị cắt trụi sạch... (...)
 
Vì bị tuột tay trong lúc đu dây, tôi rơi xuống bãi chông đang gài sẵn phía dưới. Chông đâm xuyên thấu người tôi, làm tôi nhức buốt. Khán giả xót thương, quyên góp một số tiền lớn cho tôi đi chữa bệnh. Khi cơn đau lành, tôi mới biết nó là một phần của cuộc đời tôi... (...)
 
Hắn đi lạc vào một khu phố lạ, thấy toàn những bảng hiệu. Những mũi tên, những dấu gạch chéo, những hình người được vẽ đầy trên đó. Khu phố vắng lặng, người dân ngồi im bó gối nhìn trời. Hắn bước đi trên đường, chợt nghe thấy tiếng còi tu huýt... (...)
 
Hắn vừa đi vừa nghiêng ngửa nhìn tới nhìn lui. Thật may không có ai đuổi theo quậy phá mình cả. Hắn đặt cái thùng phuy trên lưng xuống rồi ngồi bệt ra đất và thở dốc... (...)
 
Tôi đang cày xới trên cánh đồng của mình thì Người Anh Lớn đến bảo tôi: “Sao chú mày không đuổi bắt mặt trời? Nếu chú mày lấy được mặt trời...” (...)
 
Nghe người ta nói bên khu chợ phía Tây có bán một quả cầu thần diệu, có thể làm cho “hiện thực biến thành thiên đường ngay trước mặt bạn”, tôi bèn mua về một quả. Sau khi đập vỡ quả cầu, một làn khói trắng bay ra... (...)
 
Xin chào mừng quý vị đến với vương quốc của chúng tôi. Sau khi kết tụ một đám mây lớn, tôi đã xây dựng nên vương quốc của mình. Mời tất cả quý vị tham gia... (...)
 
Truyện của anh tôi thấy toàn những lời mỉa mai? Chúng tôi vẫn thường nói chuyện với nhau. Một đêm trắng, cái bóng đã hỏi tôi như thế. Có sự mỉa mai nào mà không cay đắng. Sự mỉa mai là đám mây thăng hoa của lòng đau đớn... (...)
 
Tôi là một con chim thạch cao trên bàn tay của một bức tượng danh nhân trước quảng trường Lịch sử. Ở tầm cao này, tôi say sưa ngắm nghía người xe qua lại. Nhưng một hôm lũ chim trời đến bảo tôi cần phải cất cánh bay cao để ngắm nhìn thiên địa... (...)
 
Sau nhiều năm tu luyện “dịch cân kinh”, tôi đã chuyển kinh mạch và đưa được nhựa sống vào trong trái tim mình. Nhưng kẻ thù truy đuổi ráo riết, tôi phải cất trái tim mình vào trong một cái hốc cây trong rừng già cổ thụ để sống được bình yên... (...)
 
Sau một biến cố lớn xảy ra ở nước tôi, tôi trở thành người mất nhà cửa, mất cả gia đình. Tôi đi lang thang trong thành phố, loay hoay kiếm ăn, tự mình xoay xở chỗ ở. Đầu tiên tôi ngủ trong công viên... (...)
 
Đôi khi khép đôi mi, em có thể nhìn thấy trời xanh trong đáy mắt. Anh vẫn mở hai con ngươi mà có thấy gì đâu. Nhà văn chỉ biết lắng nghe, không biết sáng tạo. Nhà văn không sáng tạo à? ... (...)
 
Anh bạn tôi nói rằng hoa hướng dương luôn mọc hướng về phía mặt trời là hướng Đông. Tôi bảo mình có thể làm điều ngược lại. Và chúng tôi đã đánh cược với nhau... (...)
 
Vì đánh thua Người một ván cờ, tôi phải gánh chịu một lời nguyền ác độc. Người đập cho thân hình tôi mỏng lét như tờ giấy, rồi lấy băng keo dán dính tôi vào lớp nhựa đường cho xe cộ đi qua... (...)
 
Chỗ tôi sống thật là cằn khô. Chỉ sỏi đá nối tiếp đến chân trời và loe hoe vài cây cỏ dại. Thi thoảng mới có một trận mưa nên nước hầu như là không có. Tôi phải ăn cỏ dại... (...)
 
Bị người đời truy đuổi, tôi sợ hãi trốn chạy vào một ngôi trường. Nhưng trốn ở đâu cũng bị người ta tìm thấy. Cùng đường, hết cách, tôi bèn biến mình thành ngôi trường. Tay chân tôi dài ra... (...)
 
Nàng đứng trước mặt tôi, váy ngắn, tóc dài. Chân nàng dài và đẹp. Phòng chỉ có hai người. Ánh trăng treo lơ lửng ngoài cửa sổ. Nàng kéo váy. Váy ngắn lắm... (...)
 
“Có những người sinh ra với định mệnh một ngôi sao, không biết làm gì ngoài việc chiếu sáng”. Đó là câu châm ngôn của công ty sản xuất ra tôi... (...)
 
Đồng cỏ dại xanh nghi ngút, mênh mông. Đúng là không có gì mọc nhanh như cỏ. Mạnh mẽ và kiên trì, chúng dần dần chiếm lĩnh hết cánh đồng đang mùa gặt hái. Người ta muốn tiêu diệt cỏ dại... (...)
 
Vừa mở mắt chào đời, hoa thấy mình nằm trong một cái chậu hình tam giác, giữa một vườn hoa. Một ngày, hoa thấy đau nhói khi nhận ra cái rễ của mình đâm sâu xuống thành chậu bị bẻ quặt lên... (...)
 
Chúng ta đều là những người thương yêu xó xỉnh. Chúng ta nấp vào một góc phòng cô đơn, một khung trời biệt lập. Để rồi lâu lâu chúng ta chạy ra... (...)
 
Người ta tìm thấy một tấm hình chân dung của hắn trong nhà kho. Bức ảnh đã lâu, úa vàng, những đường nét đã mờ nhạt, duy chỉ có đôi mắt là vẫn sáng tinh anh. Thấy ngồ ngộ, người ta lấy tấm ảnh ra... (...)
 
Tôi ngồi vào một chiếc phi thuyền có tên lửa đẩy, rồi nhấn nút khởi hành. Bay vọt lên không trung, tôi dần rời xa địa cầu, tiến sâu vào dải ngân hà ngun ngút bao la... (...)
 
Nàng ngồi trước mặt tôi, chỉ nói “em phải xa anh thôi” rồi mờ dần hình hài, tan biến mất. Tôi chỉ kịp hỏi “anh sẽ tìm em ở đâu?” “Nơi đường chân trời”, nàng đáp trước khi bốc khói thoát hơi... (...)
 
Một bữa, khi đi ngang qua bụi cây quen thuộc, A chợt thấy trong bụi có một vật gì đó. Vạch cây ra xem, A thấy một lối đi. Xuyên qua bụi cây, đất trời đã đổi khác... (...)
 
Trên con đường mang tên “Văn chương” mà tôi thường qua lại, có một người ăn mày. Anh ta ngồi trên vỉa hè ngay ngã tư. Trước mặt anh là một cái mũ rách, một quyển sổ dày và một gói thuốc nhăn nheo... (...)
 
Trời đầy mây đen rồi mưa rào rạt. Nhân gian đã đi ngủ hết vì buồn. Tôi nhìn thấy ánh chớp rồi nghe tiếng sấm rền vang. Tia chớp đó đi vào trong đầu tôi thành một biểu tượng của tia chớp... (...)
 
Trong khi thò đầu ra ngoài cửa sổ tàu lửa để ngắm trời sao khuya, nàng bị một lũ lâu la chặt đứt đầu để cướp sợi dây chuyền vàng. Tôi vội cởi áo khoác trùm lên cổ nàng ngăn cho máu khỏi chảy ra rồi suy tính cách giải quyết tình thế... (...)
 
Điếc phải làm bài tập làm văn. Đề tài cô giáo ra là “hãy luận về thiên tài”. Điếc xem sách cổ kim, hạ bút viết “thiên tài là người có trái tim vỡ nát, biêt ăn cỏ, uống nước mưa nuôi chí lớn”. Nếu vậy thì giống con bò quá nhỉ... (...)
 
... Thời buổi loạn lạc này không nên tin ai cả. Tôi đã từng có nhà cửa vợ con đề huề đấy chứ mà chỉ vì tin những điều rao giảng về một xã hội hòa bình dân chủ văn minh, đem nhà cửa đóng góp hết cho nhà nước để rồi mất hết tất cả phải lang thang lên đồi cao này làm thân phận người chim đấy chứ... (...)
 
Ai bảo rằng không thể sống một quãng đời nhỏ mọn trong một vùng trời chật hẹp thì người đó thật quá sai lầm. Tại sao em lại áp đặt cách nhìn của mình lên những đồ vật bé xíu của cõi người lùn... (...)
 
Tôi là người bị sổ mũi kinh niên. Nước mũi lúc nào cũng chảy ra ngoài hàng thước. Bởi vậy, tôi cần khăn mùi xoa... (...)
 
... Khi trùm chăn ngủ, hắn thấy điều kỳ lạ. Cái chăn chợt lớn rộng mênh mông như thế giới. Hắn đi lang thang trong đó qua núi đồi, thảo nguyên, biển cả; gặp những người con gái hắn yêu thích và làm tình với họ. Hắn sống vui vẻ thỏa mãn trong thế giới trùm chăn. Thế nên sáng ra hắn thấy nhiều hối tiếc... (...)
 

*

 
Vài ý nghĩ về truyện cực ngắn  (tiểu luận / nhận định) 
Cái hay của truyện cực ngắn chính là “cái nhạt” của truyện ngắn đó, khiến cho ta muốn đọc đi đọc lại nhiều lần. Những cái gây sốc và gây choáng không phải là ưu điểm của truyện cực ngắn. Nó phải nhạt, nhẹ nhàng nhưng uyên áo thâm sâu. Và thường những truyện cực ngắn hay nhất có vẻ là “một cái nhạt tràn đầy sinh lực”... (...)
 

Các hoạ phẩm sử dụng trên trang này được sự cho phép của các hoạ sĩ đã tham gia trên trang Tiền Vệ

Bản quyền Tiền Vệ © 2002 - 2014