thơ | truyện / tuỳ bút | phỏng vấn | tiểu thuyết | tiểu luận / nhận định | thư toà soạn | tư tưởng | kịch bản văn học | ý kiến độc giả | sổ tay | thảo luận | ký sự / tường thuật | tư liệu / biên khảo | thông báo |
văn học
Hồi ký của một ông già thông tuệ

 

Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn

 

DANIIL KHARMS

(1905-1942)

 

Daniil Kharms (tên thật là Daniil Ivanovich Yuvachev) là nhà văn, nhà thơ, nhà viết kịch người Nga, sinh ra tại St. Petersburg. Thân phụ của ông là Ivan Yuvachev, một thành viên nổi tiếng của nhóm cách mạng “Nguyện Vọng Nhân Dân”. Daniil chào đời trong lúc thân phụ của ông đang bị cầm tù vì hoạt động chống sa hoàng. Sau này, chính Daniil lại bị cầm tù bởi chính quyền “cách mạng” của Stalin, rồi chết đói trong tù.
 
Từ năm 1924, Daniil Kharms bỏ trường đại học và dấn thân vào văn chương. Năm 1928, ông sáng lập nhóm OBERIU (Hiệp Hội Nghệ Thuật Thực Sự) với các thành viên là những nghệ sĩ tiền vệ triệt để. Chế độ Stalin không chấp nhận nghệ thuật của nhóm này, nên đã bắt nhốt Daniil Kharms vào năm 1931 và đày ông từ St. Petersburg đến Kursk. Năm 1932, ông được thả trở về St. Petersburg và vừa viết vừa sống nghèo đói lây lất cho đến khi bị bắt lần cuối cùng vào năm 1941. Họ nhốt ông trong trại tâm thần của nhà giam Leningrad số 1, và ông chết ở đó vào ngày 2 tháng 2 năm 1942, vì đói.
 
Năm 1962, một số tác phẩm ông viết cho thiếu nhi mới bắt đầu được ấn hành, và sau đó họ cho in một số truyện khôi hài của ông. Mãi đến năm 1987, chính sách glasnost mới cho phép xuất bản hàng loạt các tác phẩm chính của Daniil Kharms.
 
Nhà văn George Saunders nhận định: “Kharms nằm trong cùng một tủ sách với Tolstoy, Chekhov, và Babel... như một trong những nhà tiền phong vĩ đại của truyện ngắn đương đại. Trong thể loại này, truyện ngắn của ông sẽ là những tác phẩm ngắn gọn nhất, khôi hài nhất, và ở những phương diện nào đó, trung thực nhất... Truyện ngắn của ông gần như không có hình hài, nhưng vừa bạo động, buồn bã, vừa khoái hoạt và kinh hoàng trong cùng một lúc.”
 
Năm 1998, một số truyện cực ngắn và thơ của Daniil Kharms đã được Vladimir Miller và Alexandr Alexandrov phổ nhạc và thu vào đĩa CD, dưới nhan đề Kharms - 10 Incidents - Moscow Composers Orchestra.

 

_____________

 

HỒI KÝ CỦA MỘT ÔNG GIÀ THÔNG TUỆ

 

Tôi đã từng là một ông già thông tuệ.

Bây giờ tôi nói năng không còn trôi chảy; quý vị thậm chí có thể xem tôi là hoàn toàn không hiện hữu. Nhưng vào thuở ấy, chắc hẳn ai trong quý vị cũng muốn tìm đến tôi và, dù cho bất cứ gánh nặng nào đè lên một con người, bất cứ tội lỗi nào dày vò đầu óc của y, tôi cũng ôm y vào lòng và nói: “Con trai của ta, hãy an tâm, không còn gánh nặng nào đè lên con nữa, và ta cũng không thấy một tội lỗi nào trong con nữa,” và chắc hẳn y sẽ chạy vù đi trong niềm vui sướng.

Thuở ấy, tôi vĩ đại và đầy quyền lực. Gặp tôi trên đường phố, ai cũng tránh sang một bên và tôi có thể đi xuyên qua một đám đông như một chiếc bàn ủi mỏng.

Thuở ấy, đôi chân của tôi thường được hôn, nhưng tôi không phản đối, vì tôi biết tôi xứng đáng được như thế. Tại sao tôi lại cấm người ta sung sướng tôn vinh tôi? Ngay cả chính tôi, với một cơ thể uyển chuyển khác thường, cũng đã thử hôn chân mình. Tôi đã ngồi trên một cái tràng kỷ, nâng bàn chân phải của mình, và kéo nó lên đến mặt tôi. Tôi đã hôn được ngón chân cái của tôi. Tôi đã sung sướng. Tôi hiểu sự sung sướng của những người khác.

Mọi người đều tôn thờ tôi! Và không chỉ con người, mà cả cầm thú, thậm chí đủ loại côn trùng cũng bò lổn nhổn trước mặt tôi và ngoe nguẩy những cái đuôi của chúng. Và những con mèo! Chúng thật lòng kính yêu tôi và, bằng một cách nào đó chúng chắp hai bàn chân trước lại với nhau, chạy trước mặt tôi bất cứ lúc nào tôi đứng trên thang lầu.

Thuở ấy, tôi thật sự thông tuệ và tôi hiểu biết mọi thứ trên đời. Không một điều gì vượt quá tầm tri thức của tôi. Trí óc kỳ vĩ của tôi chỉ cần hé mở một phút thì vấn đề phức tạp nhất cũng được giải quyết một cách đơn giản nhất. Thậm chí tôi đã từng được mang vào Viện Nghiên Cứu Não Bộ, và khối óc của tôi đã được khảo sát bởi các giáo sư thông thái. Họ đã dùng điện để đo trí tuệ của tôi và họ đành bỏ cuộc. “Chúng tôi chưa bao giờ trông thấy bất cứ cái gì như thế này,” họ nói.

Tôi đã lập gia đình nhưng hiếm khi thấy mặt vợ tôi. Bà ấy sợ tôi, vì sự khổng lồ của trí tuệ tôi làm bà ấy choáng ngợp. Hầu như bà ấy sống chỉ để run rẩy; và nếu tôi nhìn bà ấy lâu quá thì bà ấy bắt đầu nấc cụt. Chúng tôi sống với nhau một thời gian dài, nhưng rồi tôi nghĩ có lẽ bà ấy đã biến mất ở một nơi nào đó. Tôi không nhớ rõ.

Ký ức — đó là một điều hoàn toàn lạ lùng. Thật khó khăn để nhớ, và thật dễ dàng để quên. Đó là điều thường xảy ra: quý vị ghi nhớ một điều, và rồi quý vị nhớ lại một điều hoàn toàn khác. Hoặc là: quý vị cố ghi nhớ một điều gì đó với một chút khó khăn, nhưng ghi nhớ rất rành mạch, thế rồi quý vị không thể nhớ lại một điều gì cả. Điều đó cũng thường xảy ra. Tôi khuyên mọi người hãy rèn luyện ký ức của mình chút ít.

Tôi luôn luôn tin vào sự công bình và không bao giờ đánh ai một cách vô cớ, bởi vì, khi quý vị đánh một người nào đó, thì quý vị luôn luôn nổi khùng chút ít và quý vị có thể đánh quá trớn. Trẻ con, chẳng hạn, thì quý vị không nên đánh chúng bằng một cái dao hay bằng bất cứ thứ gì làm bằng sắt. nhưng đàn bà thì ngược lại, quý vị đừng dùng chân mà đá họ. Súc vật thì, như người ta nói, chịu đòn giỏi hơn. Nhưng tôi đã thí nghiệm nhiều lần theo kiểu đó và nhận thấy không phải lúc nào cũng đúng như vậy.

Nhờ sự uyển chuyển của cơ thể, tôi có thể làm những việc mà không ai làm được. Ví dụ, tôi đã dùng tay để mò tìm lại được một cái vòng đeo tai mà anh tôi đã rủi ro đánh rơi vào trong một cái ống rút nước cực kỳ ngoằn ngoèo. Ví dụ, tôi có thể trốn bên trong một cái rổ tương đối nhỏ và đập nắp giỏ lại.

Vâng, thật vậy, tôi là một hiện tượng!

Anh tôi thì hoàn toàn ngược lại với tôi: thứ nhất, anh ấy to xác hơn, và, thứ nhì, đần độn hơn.

Anh ấy và tôi chưa bao giờ quá thân mật. Mặc dù, tuy nhiên, chúng tôi vẫn thân mật, thậm chí rất thân mật. Tôi vừa nói sai chút ít ở đây: nói cho đúng, anh ấy và tôi chẳng thân mật gì cả và luôn luôn xích mích với nhau. Và đây, tôi xin nói rõ lý do tại sao chúng tôi xích mích. Tôi đang đứng gần một cửa tiệm: ở đó, người ta đang bán đường cát, và tôi đứng xếp hàng, cố gắng không lắng nghe những điều người ta nói chung quanh. Tôi hơi đau răng và không cảm thấy thoải mái lắm. Không khí ngoài trời rất lạnh. Đứng xếp hàng, ai cũng có áo choàng nhồi lông thú mà vẫn tê cóng. Tôi cũng đang đứng trong tấm áo choàng nhồi lông thú, nhưng tôi không tê cóng, mặc dù hai bàn tay tôi tê cóng vì tôi phải rút chúng ra khỏi túi áo choàng, kéo cho cái xách tay nằm đúng chỗ để hai đầu gối kẹp nó lại vững vàng, khỏi bị lấy trộm. Thình lình có người đập vào lưng tôi. Tôi rơi vào một tâm trạng bực dọc vô cùng và, nhanh như chớp, bắt đầu tìm cách trừng phạt kẻ đã xúc phạm đến tôi. Trong lúc đó, tôi lại bị đập một cú thứ nhì vào lưng. Tôi dỏng tai lên, nhưng quyết định không xoay đầu lại, và giả vờ như không để ý. Để được an toàn, tôi giữ chặt cái xách trong tay. Bảy phút sau, tôi lại bị đập thêm một cú thứ ba vào lưng. Lúc ấy, tôi xoay người lại và thấy trước mắt là một gã đàn ông trung niên cao lớn trong tấm áo choàng lông của quân đội khá sờn cũ nhưng vẫn còn mặc được.

“Ông muốn gì ở tôi?” Tôi hỏi gã bằng một giọng cứng cỏi và thậm chí hơi đanh thép.

“Còn mày, tại sao mày không chịu xoay lại khi tao gọi mày?” Ông ta hỏi.

Tôi vừa bắt đầu suy nghĩ về ý nghĩa của những lời gã nói, thì gã lại mở miệng và hỏi: “Chứ mày mắc cái chứng gì vậy? Mày không nhận ra tao hay sao? Tao là anh của mày đây này.”

Một lần nữa tôi vừa bắt đầu suy nghĩ về lời nói của gã, thì gã lại mở miệng và nói: “Lắng nghe đây, thằng em. Tao còn thiếu bốn rúp để mua đường, và thật là phiền toái khi phải bước ra khỏi hàng. Cho tao mượn năm rúp, rồi tao sẽ trả lại cho mày sau.”

Tôi bắt đầu suy nghĩ xem tại sao anh tôi lại thiếu bốn rúp, nhưng gã đã nắm lấy tay áo của tôi và nói: “Thế nào? Mày có cho anh của mày mượn chút ít tiền hay không?” và vừa nói, gã vừa tự tay cởi giùm chiếc áo choàng lông của tôi ra, thọc tay vào túi của tôi và lấy cái ví của tôi.

“Đây rồi,” gã nói. “Tao mượn chút đỉnh, và cái ví của mày, xem này, tao nhét nó trở lại vào túi áo cho mày.” Và gã nhét cái ví của tôi vào túi phía ngoài chiếc áo lông của tôi.

Dĩ nhiên tôi rất kinh ngạc khi gặp anh tôi một cách bất ngờ như thế. Tôi im lặng chốc lát, rồi tôi hỏi gã: “Nhưng lâu nay anh ở đâu mà đến bây giờ tôi mới thấy anh?”

“Ở chỗ kia,” anh tôi trả lời, quơ tay lung tung.

Tôi bắt đầu suy nghĩ xem “chỗ kia” là chỗ nào, nhưng anh tôi thúc vào hông tôi và nói: “Xem kìa, họ bắt đầu cho chúng ta bước vào tiệm.”

Chúng tôi cùng bước đến cửa tiệm, nhưng khi tôi bước vào bên trong thì tôi thấy chỉ còn có một mình tôi, không có anh tôi bên cạnh. Tôi liền nhảy vội ra khỏi hàng, nhìn qua cửa, nhìn ra đường phố, nhưng chẳng thấy anh tôi đâu cả.

Khi tôi bước trở lại chỗ đứng của tôi trong hàng, thì người ta không chịu cho tôi bước vào, và thậm chí họ lấn dần dần cho tôi lọt ra ngoài đường. Cố dằn cơn giận dữ đối với những thái độ tồi tệ như thế, tôi bỏ về nhà. Về đến nhà, tôi mới khám phá ra rằng anh tôi đã lấy hết cả tiền trong ví của tôi. Đến tình trạng như vậy thì tôi cuồng nộ tối đa với anh tôi, và từ đó gã với tôi không bao giờ hoà hoãn với nhau được nữa.

Tôi đã sống một mình và chỉ cho phép những ai đến để tham vấn tôi thì mới được bước vào nhà. Nhưng có quá nhiều người muốn tham vấn, nên rốt cuộc cả ngày lẫn đêm tôi không còn một chút yên tĩnh nào nữa. Đôi khi tôi mệt đến nỗi tôi nằm dài trên sàn nhà để nghỉ. Tôi nằm trên sàn nhà cho đến khi tôi lạnh cóng; rồi tôi nhảy dựng lên và bắt đầu chạy lòng vòng trong phòng để làm ấm cơ thể. Thế rồi tôi lại ngồi lên cái tràng kỷ và ban lời khuyên răn cho tất cả những kẻ cầu xin.

Họ nối đuôi nhau bước vào nhà tôi, người đến sau nối liền với người đến trước, đôi khi thậm chí họ không cần phải mở cửa, Tôi thường khoái trá ngắm nhìn những bộ mặt thống khổ của họ. Tôi nói chuyện với họ, nhưng khó mà nhịn cười.

Một lần nọ, tôi không nhịn nổi nữa, bèn cười ầm lên. Họ hoảng hốt xô nhau chạy trốn — có người phóng ra khỏi cửa lớn, có kẻ nhảy qua cửa sổ, và có cả một số người đâm sầm xuyên qua bức tường.

Còn lại một mình tôi, tôi vươn vai lên đến tột cùng cái chiều cao vương giả của tôi, há miệng ra và nói: “Đồ bá láp!”

Nhưng ngay lúc ấy có một cái gì rạn vỡ trong tôi và, kể từ đó, quý vị có thể cho rằng tôi không còn hiện hữu nữa.

 

(1936-1938)

 

 

---------
Dịch từ bản Anh ngữ: “The Memoirs of a Wise Old Man”, trong Daniil Kharms, Incidences, trans. Neil Cornwell (London: Serpent's Tail / five-star edition, 2006), 123-126.
 
 
 

Đã đăng:

Một cái truyện  (truyện / tuỳ bút) 
... Thật khó khăn để một anh mù tìm ra những món có thể ăn được giữa đống vỏ trái cây và các thứ dơ bẩn. Ngay cả việc tìm rác trong sân nhà người ta cũng không dễ dàng gì. Bạn không thể trông thấy bằng mắt, và nếu phải hỏi “Cái thùng rác của ông bà ở chỗ nào?” thì cũng hơi kỳ cục một chút. Chỉ còn một cách là ngửi để tìm... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
... Irina nói: “Anh lại giở váy em lên cao thêm nữa làm gì thế? Em đã nói em không mặc quần lót mà.” Nhưng Pronin vẫn giở váy nàng lên và nói: “Tốt thôi mà, tốt thôi mà.” “Anh nói ‘tốt thôi mà’ nghĩa là gì?” Irina hỏi. Ngay lúc ấy có người gõ cửa. Irina vội vã kéo váy xuống, và Pronin đứng dậy, bước đến cửa sổ. “Ai đấy?” Irina hỏi xuyên qua cánh cửa. “Mở cửa ra,” một giọng nghiêm trọng nói... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
Xác định | Quyết định  (truyện / tuỳ bút) 
... Không, không, cái gã đàn ông dừng lại gần Đại Vận Động Trường chỉ tình cờ đứng đấy thôi. Có lẽ sợi dây giày bốt của gã bị sút ra, hay có lẽ gã muốn mồi một điếu thuốc lá. Hay có lẽ vì một lý do nào đó hoàn toàn khác... | ... Chàng người Pháp ngồi lên cái ghế gần cửa sổ, nhưng rồi chàng lại muốn nằm chơi trên cái tràng kỷ. Chàng người Pháp ngồi lên cái tràng kỷ, nhưng rồi chàng lại muốn ngồi một chốc vào cái ghế bành... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
... Hôm nay tôi không làm được điều gì cả. Tôi bước loanh quanh trong phòng, rồi ngồi xuống nơi bàn viết, nhưng chẳng mấy chốc tôi lại đứng lên và sang ngồi trên chiếc ghế bập bênh. Tôi nhặt một cuốn sách và lập tức vất nó đi, rồi lại bước loanh quanh trong phòng... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
... Nhưng, dù sao đi nữa, ta đang nói về cái gì vậy? Chắc chắn ta đã nói rằng ở bên trong, cũng như ở bên ngoài Nikolay Ivanovich, chẳng có cái gì hiện hữu. Vậy nếu như, cả ở bên trong lẫn ở bên ngoài, chẳng có cái gì hiện hữu, thì điều đó có nghĩa là cả cái chai cũng chẳng hiện hữu. Phải vậy không nào?... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
... Hoạ sĩ Michelangelo nhìn xuống và nhận thấy có cái gì trong mắt mình. Hoạ sĩ Michelangelo đưa hai tay dụi mắt. Và con gà trống tơ không còn đứng ở đó nữa, không còn đứng ở đó nữa mà lại đang bước đi, đang bước đi ra phía sau cái kho xép, ra phía sau cái kho xép rồi đến cái rông nuôi gà, đến cái rông nuôi gà để tìm bầy gà mái của nó... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
Hành hình bởi đám đông | Cái hòm  (truyện / tuỳ bút) 
... Đám đông hăng máu lên và, vì cần có một nạn nhân để trút sự bực tức, túm lấy chính gã có chiều cao trung bình và xé đứt phăng cái đầu của gã. Cái đầu bị đứt lăn xuống lề đường và kẹt vào lỗ cống mở nắp... | Một người đàn ông có cái cổ khẳng khiu trèo vào trong một cái hòm, đóng nắp hòm và bắt đầu thở hổn hển lấy hơi. “Đấy,” người đàn ông có cái cổ khẳng khiu vừa nói vừa thở hổn hển lấy hơi. “Tôi đang thở hổn hển lấy hơi trong cái hòm này vì tôi có một cái cổ khẳng khiu... “ ... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
... Chàng thanh niên dùng đôi găng tay vuốt lên hai ống quần và hỏi, với một giọng thanh tao: “Xin ông bạn già cho tôi biết, bằng cách nào tôi có thể lên thiên đường từ chỗ này?”... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
... Kiểu cười thứ nhất cần có thêm màn tạp hí do một nghệ sĩ tạp hí biểu diễn, nhưng kiểu cười thứ hai thì khá hơn. Còn những kẻ ngu xuẩn thì chả cần phải cười... | ... sự bất tử luôn luôn dính liền với cái chết và được nhiều tôn giáo khác nhau xem như một lạc thú vĩnh cửu, hay một nhục hình vĩnh cửu, hoặc như một sự đoạn tuyệt vĩnh cửu với cả lạc thú lẫn nhục hình... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
Lý luận về hình tròn  (truyện / tuỳ bút) 
Đừng cảm thấy bị xúc phạm bởi chuỗi lý luận sau đây, vì nó chẳng có gì gây xúc phạm cả, trừ khi bạn không chấp nhận rằng hình tròn có thể được diễn tả qua nhãn quan hình học. Nếu tôi nói rằng hình tròn có bốn đường bán kính, và bạn nói: không phải bốn, chỉ một mà thôi... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
Một lần nọ, một ông giáo sư nào đó ăn một cái gì đó không tiêu và bắt đầu ói mửa. Vợ của ông vào hỏi ông: “Sao vậy?” Nhưng ông giáo sư trả lời: “Chẳng có gì cả.” Vợ của ông lui ra ngoài... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
Giấc chiêm bao  (truyện / tuỳ bút) 
... Một viên thanh tra vệ sinh đang rảo bước quanh khu chúng cư, vừa trông thấy Kalugin, liền quyết định rằng chàng không lành mạnh và hoàn toàn vô dụng cho bất cứ điều gì, và ông bảo đám lao công vệ sinh ném Kalugin ra ngoài cùng với rác rưởi... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
Có tiếng lắc cắc trong cái đồng hồ treo tường, và tôi được các thiên thần đến thăm viếng. Trước hết, tôi không nhận ra rằng mình được các thiên thần đến thăm viếng. Trái lại, tôi tưởng rằng có điều gì trục trặc trong cái đồng hồ treo tường. Nhưng... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
Một câu chuyện  (truyện / tuỳ bút) 
... Vanya lấy bút chì ra và viết: “Ngày xửa ngày xưa có một ông vua...” Rồi chàng bắt đầu nghĩ ngợi và ngước mắt lên trần nhà. Lenochka liếc vào cuốn sổ tay và đọc đoạn văn của Vanya. “Câu chuyện này đã được viết rồi mà,” Lenochka nói... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
Năm câu chuyện bỏ lửng  (truyện / tuỳ bút) 
Một người đàn ông nào đó, đang chạy ngon trớn, bỗng tông đầu vào một nhà lò rèn mạnh đến nỗi bác thợ rèn đang làm việc phải dừng lại, đặt cái búa tạ qua một bên, cởi tấm tạp-dề bằng da và, sau khi dùng bàn tay vuốt tóc cho tươm tất, bước ra đường để xem cái gì vừa xảy ra... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
(Hai truyện cực ngắn, viết dưới hình thức kịch bản) GOGOL té nhào từ cánh gà ra sân khấu và nằm im ở đó. PUSHKIN xuất hiện trên sân khấu, vấp phải GOGOL và té nhào... | NHÀ TOÁN HỌC (Rút từ trong đầu ông ra một quả bóng ) Tôi đã rút từ trong đầu tôi ra một quả bóng. Tôi đã rút từ trong đầu tôi ra một quả bóng. Tôi đã rút từ trong đầu tôi ra một quả bóng. Tôi đã rút từ trong đầu tôi ra một quả bóng... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
IỚIG ẾHT  (truyện / tuỳ bút) 
Có một dạo tôi tin rằng tôi đã nhìn thấy thế giới. Nhưng thế giới như một toàn thể thì mắt tôi không chạm tới được, tôi chỉ thấy những mảnh vụn của nó. Và tất cả những gì tôi trông thấy, tôi gọi là “những mảnh vụn của thế giới”... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
... NHÀ VĂN: Tôi là một nhà văn. ĐỘC GIẢ: Tôi nghĩ ông là cứt! NHÀ VĂN đứng sững vài phút, run rẩy trước ý tưởng mới lạ này, rồi ngã xuống chết điếng. Ông được khiêng đi chỗ khác... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
Bốn truyện cực ngắn  (truyện / tuỳ bút) 
(Bốn truyện cực ngắn rất đặc dị của một nhà văn Nga kỳ tài nhưng phải chết vì bị bỏ đói trong nhà tù của Stalin.) Có một người đàn ông tóc đỏ không có mắt cũng chẳng có tai. Gã cũng chẳng có sợi tóc nào, vì thế gã được gọi là tóc đỏ, một cách lý thuyết. Gã không thể nói, vì gã không có miệng. Gã cũng chẳng có mũi... [Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn] (...)
 
Thật là khó bàn về Pushkin với một người không biết gì về Pushkin. Pushkin là một nhà thơ vĩ đại. Napoleon không vĩ đại bằng Pushkin... | Tôi không ưa con nít, ông già, bà già và những người có tuổi, đứng đắn. / Thật là dã man cho con nít uống thuốc giết chuột. Nhưng phải có biện pháp với chúng nó chứ! / Tôi chỉ tôn trọng những thiếu nữ khoẻ mạnh, đầy đặn. Tôi nghi ngờ tất cả đại biểu khác của loài người… [Bản dịch của Đinh Linh]

 


Các hoạ phẩm sử dụng trên trang này được sự cho phép của các hoạ sĩ đã tham gia trên trang Tiền Vệ

Bản quyền Tiền Vệ © 2002 - 2018